D66-politica Loes ten Dolle lonkt naar kamerzetel

Tekst: Gerard Menting Foto’s: Melisa Verheijen

[Winterswijk]
Met een frisse blik, zeker niet bang, onbevangen en met drie jaar lokale politieke ervaring op zak lonkt Loes ten Dolle naar een zetel in de Tweede Kamer. Twijfelen doet ze nooit lang. Ze sprak met haar vertrouwelingen over de kans op zich te kandideren en kwam al snel tot het besluit om er voor te gaan.

Tekst: Gerard Menting Foto’s: Melisa Verheijen

Bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen was ze direct lijsttrekker voor D66 Winterswijk. De ene zetel die de partij veroverde, betekende dat ze meteen fractievoorzitter werd. ”Gelijk het diepe in. Ik wist echt niet wat me te wachten stond. Als een Bambi op ijs kwam ik de gemeentepolitiek binnen,” blikt ze terug.

Loes ten Dolle. Foto: Melisa Verheijen

Nu heeft ze een plek op de landelijke verkiezingslijst van D66. Nummer 35, niet direct een verkiesbare plek. Ze is van plan campagne te voeren om met voorkeursstemmen toch een zetel te halen. Met de leus ‘Koop lokaal, kies lokaal’ hoopt ze stemmen te winnen. Opkomen voor de regio is een van haar ambities. ”Meer dan de helft van de kiezers woont buiten de Randstad, dat is op de kieslijsten niet terug te vinden. Voor problemen als de krimp en het voorzieningenniveau is bij hen minder aandacht.” Verder zijn justitie en ziekenhuiszorg speerpunten.

Onbeschreven blad

Juist die frisse blik en de potentie die ze in de jonge Winterswijkse zagen gaven voor de D66 Winterswijk drie jaar geleden de doorslag om met een politiek onbeschreven blad de verkiezingen in te gaan. Ze volgde Franklin Vlam op, die had aangegeven dat na 16 jaar echt iemand anders de kar moest trekken. Met de keus voor Ten Dolle hoopte de partij iemand gevonden te hebben die D66 zichtbaar maakte, weer een nieuw gezicht kon geven.

‘Als een Bambi op ijs kwam ik de gemeentepolitiek binnen’

Dat is aardig gelukt. Ze moest er hard voor werken, vertelt ze. ”Ik wist echt niet wat me te wachten stond.”

Met enige regelmaat doen haar acties stof opwaaien. Bijvoorbeeld toen ze een jaar geleden vragen ging stellen over het voortbestaan van Streekziekenhuis Koningin Beatrix als volwaardig ziekenhuis. Ze had signalen dat het binnen de fusie met het Doetinchemse Slingeland Ziekenhuis niet goed zou gaan.

”Dan vind ik dat ik daar vragen over moet stellen. Iedereen viel over me heen, ik kreeg allerlei verwijten. Toch ben ik blij dat ik dat heb gedaan, nu is het gelukkig goed geregeld.” Ze bracht een discussie op gang die leidde tot de ontvlechting van het samengaan van beide instellingen.

Balletdanseres

Discipline, focussen en doorzettingsvermogen leerde ze kennen in de danswereld. Ze was lang op weg om professioneel balletdanseres te worden. ”Vanaf groep 8 van de basisschool dans ik. De middelbare school heb ik in Arnhem gedaan. Daar kon ik klassieke en moderne dans combineren met een school die was gericht op topsport en daar rekening mee kon houden.” Op die middelbare school hadden ze ook debatlessen en deed ze mee aan het Lagerhuisdebat. ”Toen begon het voor het eerst te kriebelen”, zegt ze.

Loes ten Dolle. Foto: Melisa Verheijen

Na de middelbare school was er twijfel: doorgaan met dans of toch naar de politie? Ze kwam terug naar Winterswijk en koos voor de politie. ”Maar met 17 was ik te jong voor de politieacademie, ik ben toen in Enschede een hbo-rechtenstudie gaan doen.” Dat zat al in de richting van de politie. Maar dat beviel zo goed dat ze is doorgegaan met rechten.

Woonruimte

Zo is ze ook de politiek ingerold. Ze wilde in Winterswijk zelfstandig wonen en het bleek lastig voor jongeren om woonruimte te vinden. ”Ik was niet de enige. Behalve woonruimte was ook gebrek aan voorzieningen een probleem voor jongeren. Als je daar wat mee wil kom je bij de politiek terecht.”

Ze is een tijdlang gaan volgen wat er speelde, ging naar raadsvergaderingen en woog af welke partij haar aansprak. ”Elke keer kwam ik bij D66 uit. Grondwaarden als gelijkheid, gelijke kansen, vernieuwend en transparant passen bij mij. Ik heb ze toen maar een mailtje gestuurd.”

Gevraagd naar voorbeelden noemt ze Jan Terlouw, om zijn puurheid en oprechtheid, en Tjeerd de Groot. ”Beiden durven ook dingen te benoemen. Tjeerd heeft het lef om niet-populaire vragen te stellen”, verwijst ze naar de problemen in de agrarische sector.

Nergens spijt van

Zelf heeft ze daar inmiddels ook ervaring mee. ”Bij het boerenprotest in Winterswijk met 500 boze boeren lag er een motie, die in mijn ogen gewoon niet klopte. Daar heb ik tegen gestemd. Je weet dat je dan van alles over je heen krijgt. Van tevoren bedenk ik bij elke beslissing die ik neem: kan ik dit uitleggen. Ik moet het voor mezelf kunnen verantwoorden. Ik heb ook nergens spijt van.”

‘Discipline, doorzetten en focussen leerde ik in de danswereld’

Ten Dolle heeft er wel een dikkere huid van gekregen, vertelt ze. Dat begon al in de verkiezingstijd, waar ze op social media mikpunt werd van seksistische teksten. Ze was te zien op een filmpje dat viraal ging. ”Je weet dat je in de aandacht komt maar wat ik toen over me heen kreeg was heel heftig. Mijn telefoonnummer was zo op te zoeken en ik werd voortdurend gebeld met seksuele berichten en verzoeken. Dat ging een grens over. Ik heb contact gezicht met het partijbureau van D66 en met burgemeester Bengevoord. Die hebben snel en goed geschakeld. Ik kon dat toen niet zelf afhandelen, die dag overleed mijn opa. Ik zou gebeld worden en kon dus mijn telefoon ook niet uitzitten. Juist dan wordt je met dat soort teksten benaderd.”

Mocht ze in maart niet gekozen worden dan blijft ze actief in Winterswijk, weet ze. Haar vriend steunt haar ambities. ”We kennen elkaar al van de lagere school, we zijn beiden heel flexibel. Hij heeft zijn ambities en wist toen we een relatie kregen, dat ik de mijne heb. Hij wist waar hij aan begon”, voegt ze daar lachend aan toe.

Achterhoeks geluid karig in parlement

Na de verkiezingen zal het Achterhoekse geluid in de Tweede Kamer karig zijn. Op de kieslijsten die partijen al bekend hebben gemaakt zijn maar enkele Achterhoekers te vinden. Ze zullen bovendien persoonlijk campagne moeten voeren omdat ze (volgens verwachting, maar je weet nooit) niet op verkiesbare plekken staan.
Bij de SP staat Hans Boerwinkel, fractievoorzitter van de SP in de gemeenteraad van Doetinchem, op plek 16. Stadgenoot Henk Bulten (SGP) staat op 32. De ChristenUnie heeft Tobias Holtman uit Aalten op plaats 24.
Op de lijst van het CDA is geen enkele kandidaat te vinden met een Achterhoekse woonplaats achter de naam. Dat geldt ook voor de PvdA. De lijst van D66 telt twee Achterhoekers: Loes ten Dolle uit Winterswijk op 35 en Marleen van der Meulen uit Gorssel op 38. Ze is fractievoorzitter in Lochem, net als VVD-er Erik Haverkort die bij de liberalen op nummer 40 staat.
Van kandidaten met Achterhoekse roots die nu elders wonen staat Tom van der Lee het hoogst: op nummer 3 bij GroenLinks. Zijn wortels liggen in Silvolde. Op dezelfde lijst op plek 10 staat de voormalig Aaltense Lisa Westerveld. Haar oud-plaatsgenoot Maarten Hijink (op 5 bij de SP) woont nu in Amersfoort. Ook Martine Doppen (35 bij GL) kent Achterhoekse roots. Op 9 bij D66 staat Hanneke van der Werf. Zij woonde voorheen in Rekken. Thom van Campen (16 bij de VVD) groeide op in Doetinchem.